Denis Salnikov
Jestem analitykiem Rosji i Europy Wschodniej.
Wychowałem się w rodzinie rosyjsko-ukraińskiej — matka pochodzi z zachodniej Ukrainy, dokąd jako dziecko regularnie jeździłem i gdzie nauczyłem się ukraińskiego. W Rosji spędziłem 26 lat: dorastałem w Krasnodarze, mieszkałem w Moskwie. Europejską część kraju wielokrotnie przejechałem z północy na południe i z powrotem.
Skończyłem prawo na Kubańskim Państwowym Uniwersytecie Rolniczym (2013) i studia magisterskie z ekonomii na Kubańskim Uniwersytecie Państwowym (2016). Od 2014 pracuję w branży IT, przez cały czas w sektorze prywatnym. Mieszkałem i pracowałem na Cyprze (2016–2018) i w Niemczech (2018–2020). Wyjechałem z Rosji do Polski w kwietniu 2022, pięć miesięcy przed dekretem mobilizacyjnym.
Jestem absolwentem Szkoły Przywództwa Instytutu Wolności (2026), dziś jej prelegentem, oraz słuchaczem Podyplomowych Studiów Wschodnich Uniwersytetu Warszawskiego (od 2026).
Krasnodar i Moskwa — prowincja i stolica widziane z obu stron
biegle w mowie i piśmie — polski, rosyjski, ukraiński, angielski
dekrety, rozkazy resortowe, rejestry — każdy z numerem i datą
koszt dokumentu, granicy i relokacji znam z własnej drogi
Najbliższe wystąpienia i stałe sceny
Sześć tematów, które prowadzę na bieżąco. Przy każdym podaję, skąd wiem: akt źródłowy z numerem i datą, relacja od ludzi na miejscu albo własne doświadczenie — nazwane wprost.
Rosyjskie IT i kontrola sieci
Państwo nie musi odcinać sieci, dopóki wyjście z niej jest droższe niż pozostanie w środku. Podsłuch w kablu, płatności, biometria, aplikacje bez prawa usunięcia, prywatne ekosystemy — każda warstwa osobno wygodna, razem nie do obejścia.Dwanaście lat w branży. Przed wojną doradzałem, mentorowałem i szkoliłem zespoły w kilkunastu dużych rosyjskich, białoruskich i ukraińskich firmach IT — e-commerce i fintech.
Prowincja i Moskwa
Moskwa decyduje, w jakim systemie region działa, a region dowiaduje się o tym z dekretu. Organy regionalne wpisane w jednolity system władzy publicznej, prezydent zawieszający akty gubernatora, ostrzeżenie i rozwiązanie parlamentu regionalnego — to jeden akt. Co z tego wynika dla budżetu, pracy i rozkładu lotów, pokazuję na osobnych dokumentach.Dorastałem w Krasnodarze, mieszkałem w Moskwie. Transformację Rosji widziałem od środka.
Nacjonalizm i przemoc uliczna
Prawo do użycia siły w imieniu porządku państwo wpisuje do rejestru i z tego rejestru wykreśla. Drużyny ludowe i kozactwo rejestrowe mają wpis; kibole, Russkaja Obszczina i prowojenni radykałowie działają na zgodę nieformalną.Ten temat czytam z rejestrów regionalnych i ze śledztw, nie z własnego doświadczenia.
Represje, dokument i wyjazd
Rejestr agentów zagranicznych, wykaz Ministerstwa Sprawiedliwości, paszport, którego nie da się odnowić — i rejestr powołań, w którym zakaz wyjazdu biegnie od dnia umieszczenia wezwania w rejestrze, bez decyzji w sprawie konkretnego człowieka. Pozostałe środki wymagają już podpisu komisarza wojskowego.Wyjechałem pięć miesięcy przed dekretem mobilizacyjnym — część poborową czytam z aktów, nie z własnej drogi. Trzy wyjazdy i jeden powrót; setki rosyjskich emigrantów znam osobiście.
Produkcja zgody
Postawy, które dziś podtrzymują wojnę, uformowały instytucje lat 1991–2022. Lata 90. i porządek ponad wolność, sekurytyzacja po zamachach, lata dobrobytu, oblężona twierdza — a podręcznik i telewizja jako nośniki.Ten temat stoi na podręcznikach, telewizji i danych Lewady.
Narzędzia za granicą
Za granicą Rosja sięga po narzędzia zbudowane do użytku wewnętrznego. Wchodzenie w istniejące struktury diaspory, ambasada jako węzeł wyborczy, produkcja narracji, egzekwowanie sankcji wobec ludzi z europejskimi dokumentami.Ten temat stoi na europejskich dokumentach i śledztwach — listach sankcyjnych, aktach oskarżenia, raportach.
Cztery liczby i jedna granica
Każda liczba z nazwanym źródłem i linkiem do tekstu. Obok — tematy, które zostawiam innym.
Turystów na Krymie w 2025Ogłoszone jako postradziecki rekord.Kurort zastępczy
Spadek rezerwacji rok późniejHotele schodziły z cenami o 40–50%.Kurort zastępczy
Osób w programie przesiedleń rodaków w 2025O 16% mniej niż rok wcześniej.Swoich nie porzucamy
Pierwszych zezwoleń na pobyt dla Rosjan w Polsce w 2025Wobec 23 473 w 2021 — kanał pracy się zamknął.Ucieczka, która musiałaby wyprzedzić mobilizację
Niszczarka zamiast buldożera
Rosyjskie państwo przerzuciło koszt cenzury na tych, których cenzuruje.
Internet według grafiku prezydenta
Wyłączeń mobilnego internetu jest w Rosji tysiące, ale tylko jeden ich rodzaj dostaje zapowiedź federalnego ministerstwa z datą i nazwą uroczystości: ten rozstawiany wokół Władimira Putina.
Pagony, potem pałka
Za zgłoszenie korupcji w drogówce porucznik z Tułunu dostał 150 tys. rubli grzywny.
Certyfikat w aktualizacji banku
Stowarzyszenie Banków Rosji poprosiło ministra cyfryzacji Maksuta Szadajewa, by certyfikat Narodowego Centrum Certyfikacji (NUC) instalował się razem z rosyjskimi aplikacjami, a producenci smartfonów wgrywali go fabrycznie.
Publikacje
Każda stawia tezę. Źródła czytam z dwudziestu sześciu lat w Rosji — z różnych poziomów tamtejszego społeczeństwa, nie tylko z elity.
Kodeks lasu: jak rosyjskie państwo wydaje i odbiera kibicom licencję na przemoc
Jak państwo wydawało kibicom prawo do przemocy i jak zaczęło je odbierać: od ustawek w lesie, przez czarne listy i FSB, po „Españolę” i front.
Kierunek Wschodni · 22.08.2026Przyszła fala musiałaby wydarzyć się przed swoim wyzwalaczem albo wcale.Teza · rejestr powołań i zakazy wyjazdu Kierunek Wschodni · 22.08.2026Ucieczka, która musiałaby wyprzedzić mobilizację
Czy druga fala emigracji jest jeszcze możliwa — czytane z czterech szeregów danych migracyjnych zamiast z nastrojów, i z architektury rejestru powołań.
Zrozumieć Rosję · 24.07.2026Państwo nie zaprojektowało tej klatki — urządza w niej wystrój.Teza · 173,9 mln podróży w 2025 Zrozumieć Rosję · 24.07.2026Kraj jako kurort zastępczy
Powojenny boom turystyki krajowej jako narzędzie zarządzania izolacją: skąd wziął się wzrost, które regiony go wchłaniają i co państwo z nim robi.
Zrozumieć Rosję · 29.06.2026Prawo było wszystkim, tylko nie systemem norm.Teza · XIV PMFP, Petersburg Zrozumieć Rosję · 29.06.2026Petersburskie Forum Prawnicze jako fabryka ideologii
Petersburskie forum prawnicze jako miejsce, w którym aparat koduje swój kierunek na najbliższe lata — i co w Rosji 2026 roku znaczy słowo „prawo”.
Dotychczasowe wykłady i rozmowy
Panele i konferencje
Rosja: jak wygląda od środka?
Godzinny panel dyskusyjny z Igorem Janke — jak wygląda codzienne życie w Rosji i jak Rosjanie widzą Polskę.
Rozmowa o Rosji spoza Moskwy: co regiony dostają od centrum i czego centrum od nich oczekuje. O ksenofobii i o tym, co znaczy ona w codziennym życiu — etnicznych Rosjan i obywateli Rosji innych narodowości. O tym, jak Rosjanie mówią dziś o wojnie i o Ukrainie, czego uczy szkoła i państwowe programy dla młodzieży, i o Cerkwi jako jednym z narzędzi rosyjskiego oddziaływania za granicą.
Rozmowy i nagrania
Putin szykuje mobilizację? O wojnie dronów, gospodarce i strachu elitKanał Otwarty · wojna i mobilizacjaOd ukraińskich uderzeń na rafinerie i magazyny Wildberries do pytania, czy druga fala jest Kremlowi w ogóle potrzebna. O pełzającej mobilizacji, elektronicznym rejestrze powołań i o tym, dokąd sięga nabór kontraktowy.
63% Rosjan ma negatywny stosunek do Polski. Co zmieniła propagandaKanał Otwarty · propaganda i nastrojePolska kultura, muzyka i kino miały w Rosji swoją publiczność; dziś państwowa telewizja ustawia Polskę jako zagrożenie numer jeden. O sondażach, różnicy między pokoleniami i o tym, co z tego obrazu zostaje w Kaliningradzie.
Rosja przygotowuje dzieci do wojny? Czego uczą się młodzi RosjanieKanał Otwarty · wychowanie do wojnyRosyjska szkoła po 2022 roku uczy obsługi drona, rozpoznawania wroga i wojennego patriotyzmu. Junarmia, „Rozmowy o ważnym”, nowe podręczniki historii i weterani na lekcjach: inwentarz jednego systemu.
„Brat”, „Słowo pacana”: jak kultura masowa tłumaczy, jak myślą RosjanieKanał Otwarty · kultura masowa„Brat”, „Bumer” i „Słowo pacana” czytane jako materiał źródłowy o tym, skąd w Rosji bierze się popularność subkultury kryminalnej. Wraca pytanie, czy kino te zachowania opisywało, czy je hodowało.
Wykłady
Wygłoszony w Szkole Przywództwa Instytutu Wolności
Suwerenny internet — architektura kontroli
Jak państwo wbudowuje kontrolę w samą sieć: warstwy, dławienie, blokady, komunikator państwowy, ustawa o AI jako kontrakt lojalnościowy. Inżynieria dostępu, zanim dojdzie do treści.
Wygłoszony na Forum Praktyk Instytutu Wolności
Życie w Rosji od środka
Sześć faz adaptacji do przemocy państwa, od lat 90. do dziś — co po kolei dzieje się z człowiekiem, który zostaje. Słowo „mentalność” nie pada w tym wykładzie ani razu.
Z każdego z sześciu tematów wymienionych wyżej można zamówić analizę albo zorganizować wystąpienie lub wywiad.
Zamknięte sesje dla zespołów
Pracuję też z firmami, które mają konkretny problem ze Wschodem: HR i mobilność, fraud i AML, zarząd i ryzyko, państwo a jego własny sektor technologiczny.