biegle w mowie i piśmie — polski, rosyjski, ukraiński, angielski
nic z sesji nie trafia do moich tekstów, wystąpień ani mediów
ankieta albo rozmowy z przekrojem uczestników przed agendą
od notatki decyzyjnej po raport, slajdy i automatyzacje, które działają dalej
Cztery problemy, pod które mam materiał
Każda sesja stoi na aktach i na udokumentowanych przypadkach. Format dopasowuję po rozmowie.
Czego wasz dział HR nie wie o załodze ze Wschodu
Dwie warstwy. Twarda: czyj paszport przestanie działać i co wtedy, kto nagle nie pojedzie w delegację, co represje eksterytorialne oznaczają dla rodziny pracownika za granicą, jak czytać nagłą prośbę o urlop bezpłatny. Miękka: kim są ci ludzie i w jakiej fazie adaptacji — opisywanej jako proces, nigdy jako „mentalność”.
Co znika najpierw: przelew, dostęp, człowiek
Wojna dociera do firmy w określonej kolejności: najpierw przestają wychodzić przelewy, potem wygasają dostępy i licencje, na końcu wychodzą ludzie. Co z tego da się przewidzieć i przygotować, czego państwo nie kompensuje po incydencie hybrydowym i pod jakim adresem ostatecznie ląduje rachunek. Na udokumentowanych przypadkach firm zachodnich w Rosji, ukraińskich pod ostrzałem i polskich wystawionych na skutki uboczne — oraz na tym, co sam widziałem od środka zespołu inżynierskiego wiosną 2022 roku.
Cyfrowa klatka — państwo i jego własny sektor technologiczny
Odroczenia od poboru i kredyty z dekretu 83 — a osobno, na innej podstawie prawnej, odroczenie od mobilizacji, które dopiero działa jak instrument zatrzymania. Co to znaczy dla retencji zespołu, który zrelokowaliście, i dla ludzi, którzy zostali. W tle architektura kontroli nad siecią — bo to ona wyznacza, co wasz zespół może i czego nie może zrobić ze swojego miejsca.
Jak naprawdę zorganizowana jest postsowiecka infrastruktura oszustw
Forma korporacyjna i jej rodowód, podział ról, rekrutacja, rejestr językowy rozmówcy. Co przekłamuje narracja o „rosyjskim call center” i dlaczego flaga w tej branży niewiele znaczy. Bez atrybucji i bez techniki — struktura i kontekst, których nie ma w raporcie o kampanii. Państwowa lista zakazów z 2025 roku jest najdokładniejszym spisem narzędzi tej branży, jaki istnieje w rosyjskim prawie: cudza karta SIM, zagraniczny komunikator, nieoznaczone połączenie, wypłata z bankomatu.
Stos kontroli nad siecią
To nie jest mur, tylko pięć warstw — każda z nich podnosi koszt wyjścia. Kontrola przeszła z kabla do kieszeni. Kliknij warstwę, żeby zobaczyć, z czego jest zbudowana i czego dotyka w firmie, która ma tam ludzi albo pieniądze.
Zanim wejdę do sali
Rozmowa z zamawiającym, krótka ankieta albo dwie–trzy rozmowy z przekrojem uczestników. Agenda powstaje z tego, co z nich wyszło — sesja z półki jest tańsza w przygotowaniu i gorsza w skutkach.
90 minut albo pół dnia, w języku grupy, na miejscu lub zdalnie. Każdy wątek wychodzi od dokumentu i kończy się na konkretnej osobie albo konkretnej pozycji w waszym budżecie.
Zakres ustalamy przed sesją: od notatki na dwie strony po raport, slajdy do użytku wewnątrz firmy albo działającą automatyzację, która śledzi temat po moim wyjściu. Zawsze z listą źródeł do samodzielnego czytania.
Czego nie robię
- Nie jestem prawnikiem. Zgodność z sankcjami, umowy i spory to praca kancelarii — opisuję kontekst, nie wydaję opinii prawnej
- Nie sprawdzam kontrahentów ani osób. Due diligence i weryfikacja to wywiadownie i firmy śledcze
- Nie doradzam przy wejściu na rynek ani wyjściu z aktywów. Mogę pokazać, jak to jest urządzone. Decyzja transakcyjna ma ciężar prawny i finansowy, nie analityczny
- Nie prognozuję przebiegu wojny, terminu jej zakończenia ani kursu rubla
- Nie robię atrybucji cyberataków ani analizy grup APT
Przy takim pytaniu wskażę kogoś lepiej umocowanego i wrócę do tego, co umiem udokumentować. Firma, która kupuje prognozę, kupuje zgadywanie w ładnym opakowaniu.
Doradztwo organizacyjne i projektowanie procesów prowadzę pod osobną marką — Agile Expat. Tutaj zajmuję się wyłącznie Rosją i Europą Wschodnią.